در جامعه شناسي اقتصادي در مورد ارزش مانند حوزه اقتصاد نظريه هاي مختلفي مطرح شده است. اولين نظريه مهم شايد مربوط به مارکس باشد. اولین بررسی و تحلیل جامعه شناختی کاراکتر اجتماعی اشیا توسط مارکس در کتاب سرمایه مطرح شده است ک
 مارکس و بحث fetishism of commodities یعنی بت کالاها
 بت کالاها یعنی چه ؟
 کالاها به مثابه بتواره : کالاها به نحو منحصر بفردی با یکدیگر رابطه دارند .
 اشیا این واقعیت را مخفی می کنند که آنها در واقع محصول کار انسانی هستند و لذا انسان را در یک مورد بهم مرتبط می سازد

تفاوت اشیا و کالاها در شیوه های مختلف تولیدی

 در فئودالیسم روابط شخصی زیر شکل روابط اجتماعی بین محصولات کار ( یا نیروی کارگر) مخفی نمی شود
 اما در سرمایه داری روابط اجتماعی شکل رابطه بین چیزها را بخود می گیرد.
 چیزها را می توان در بازار مبادله کرد چون تمامی آنها مظاهر مختلفی از یک چیز هستند یعنی جلوه های مختلف قدرت نیروی کار هستند.

ارزش

 از نظر مارکس "واقعیت" یک شی در ارزش مبادله exchange – value است
 ارزش مبادله بر اساس قدرت نیروی کار است.
 تاکید بر ارزش مبادله چه پیش می آورد؟
 کمی توجهی به ارزش استفاده use- value یک شی
 از نظر مصرف چه نوع ارزشی مهم تر است؟
 از نقطه نظر مصرف ارزش – استفاده خاص یک کالا مورد علاقه است
 تاکید مارکسیستها بر ارزش مبادله توسعه جامعه شناسی مصرف را کند می سازد.

 مارکسیستها : اشیا قدرت انتزاعی نیروی کارند که آن را در خود پنهان کرده اند
 Corrigan : کالاهااغلب در بازار هستند اما بعد از مبادله به حوزه های مختلفی وارد می شوند
 Kopytoff: ویژگی همه کالاها در بازار بودن و قدرت مبادله است لذا کالاها برابرند و بنابر این
 هیچ کالای برتر و مقدس وجود ندارد
 اما برخی کالاها بعد از مبادله از حوزه مبادله مجددشان محدود می شود ماند پاتینا
 مک کراکن : همیشه در کالاها نیروی کار پنهان نیست . نمونه: پاتینا یعنی خانواده های که انبار و خانه شان پر از اشیای نمایشی است که با تاریخ خانواده و تاریخ فامیل گره خورده اند
 مک کراکن : پاتینا مربوط به گذشته و قبل از خلق بازارها بوده و اینک افراد بجای آنکه اقلام را به ارث ببرند در بازار می خرند.
 چه ارزشی در پاتینا وجود دارد؟
 ارزش معنایی کالا signifying value
 ارزش معنای کالا : شاید باید آن را ارزش استفاده بنامیم. برای مثال ارزش استفاده یک شکلات در زمستان گرم کردن ماست. اما ارزش معنایی یا نمادین symbolic آن موقعی است که کسی آن را هدیه کرده باشد.
بودلیلاردBaudrillardو نظام اشیا
 نظام اشیا: اشیا قدیمی bygone object
 بودلیلارد: ارزش معنایی signifying value در کنار ارزش استفاده و ارزش مبادله
 اشیا صرفا کارکردی ( ارزش استفاده) نیستند بلکه بر چیزهای خاصی دلالت دارند
 به علت ارزش معنایی، ما چیزهایی را بدون ارزش استفاده نگه می داریم . بطور مثال: اشیا قدیمی
 اشیا قدیمی اشیایی از قدیم، بدون ارزش تجاری در حال حاضرنیستند بلکه در نظام اشیای روز قرار دارند
 جمع کردن کالاها ( کلکسیون دارها ) یا جمع ارزش کالاها ورای ارزش استفاده و ارزش مبادله است
 مک کراکن: معنی جمع ارزش کالاها یا جابجا شدن معنی کالاهاdisplaced meaning
 رابطه جابجایی کالاها با نظریه نظام اشیاء Baudrillard
 نگه دارنده ها keeper
مارکس و کالاها
 ابعاد اشیا از نظر مارکس :
 دوبعد : ارزش استفاده ، مربوط به استفاده منسجم و معین از کالاها
 ارزش معین و منسجم کالا یعنی چه ؟
 نمی توان از ماهیتابه برای نوشتن استفاده کرد و از کامپیوتر برای پختن غذا
 لذا ارزش استفاده کالاها با هم تقریبا مطابقت ندارد ( مقاصشان مختلفند)
 مارکس: ارزش استفاده مهم نیست چون ارزش استفاده کالاها برابر نیستند
 در نظام سرمایه داری هر شی x برابر نسبت معینی از شی y یعنی x=ny n تعداد
 مارکس : در سطح ارزش نمی توان کالاها را مقایسه کرد بلکه در ارزش مبادله
 در سرمایه داری ارزش مبادله حیاتی است
 مارکس : ارزش مبادله استفاده کالاها آنچیزی است که مورد علاقه بشر است. کالاها در چشم مردم چیزی جز ارزش مبادله نیستند

مارکس و کالاها
 چه چیزی ارزش مبادله را در مرحله اول ترکیب می کند؟
 کار. اگر کالای x با n مقدار کالای y مبادله شودمقدار نیروی کار آن هم مبادله می شود. چرا؟
 چون نیروی کار در اشیا پنهان شده اند
 این ارزش کار است
 مارکس : رابطه اجتماعی بین مردم رابطه چیزها است
 چیزها واقعیت می شوند چون نیروی کار در درون آنها ناپدید شده اند
 لذا اشیا شروع به حاکمیت بر روابط ما ( اجتماعی ) می کنند
 مارکس : در کالا ویژگی اجتماعی کار نهفته است لذا رابطه تولیدگر با کل نیروی کار به عنوان یک رابطه اجتماعی ظاهر می شود.
 آنچه بین مردم است یعنی کالاهایی که بین مردم مبادله می شود جای رابطه اجتماعی را می گیرد . اینها همان نیروی کار است که تولید کننده گرفته است
 پس کالاها نمونه رابطه الینه شده بین مردم هستند
 رابطه الینه شده بین مردم با توسعه سرمایه داری عمق می یابد
 کالاها بخاطر ارزش استفاده شان مهم نیستند بلکه بخاطر ارزش مبادله شان اهمیت دارند. ارزش استفاده همراه کالاست اما تحت سلطه ارزش مبادله است
 مارکس : واقعیت روابط بین تولید کننده هاست نه مصرف کننده ها
 در سرمایه داری روابط بین تولیدکنندگان بر روابط مصرف کنندگان برتری دارد
کالا زدایی و کالایی شدن مجدد

 سوال از مارکس : وقتی کالایی بطور موقتی یا دائمی از صحنه مبادله خارج می شود چه بلایی بر سرش می آید؟
 چطور فرایند کالا زدایی decommodified یا کالایی شدن مجدد recommodified رخ می دهد؟
 نظر افراطی: در سرمایه داری هرشی کالایی است که می تواند مبادله شود در تمام زمانها
 Igor Kopytoff : برخی کالاها موقتی از صحنه مبادله حذف می شوند، برخی اشیا هرگز کالا نمی شوند
 برده داری ؛ موقعیت برده slave status به مثابه کالا امری موقتی نیست
 برده در جنگ یا ... بدست می آید
 کالا در بازار برده دارها مبادله می شود
 بعد از مبادله فرایند کالازدایی شروع می شود
 یک هویت اجتماعی جدید به برده داده می شود؛ این نقش جدیدی در جامعه برای برده است

کالازدایی و کالایی شدن مجدد(2)
 اشیاء همیشه کالا نیستند
 شخص به مثابه کالا در نظام برده داری
 برده در بازار کالا است ؛ بعد از مبادله کالازدایی می شود
 مبادله مجدد یا کالایی شدن مجدد کالا ( اینجا برده) بیوگرافی کالایی ایجاد می کند
 بنابراین: ما دوجهان داریم:
 جهانی با کالای کامل، قابل مبادله با هر چیز( مارکس: سرمایه داری نزدیک به این جهان است)
 جهان کالازدایی شده با چیزهایی منفرد، یگانه و غیر قابل مبادله